De dienst Acute en Chronische Zorg lanceert een oproep naar de Belgische algemene en psychiatrische ziekenhuizen. Het gaat om innovatieve projecten  gericht op het testen van nieuwe digitale tools of praktijken. 

De oproep betreft innovatieve projecten, gericht op het testen van nieuwe digitale tools of praktijken en ze te testen in de zorg, voor ze als betrouwbaar en relevant worden beschouwd en voor de hele sector beschikbaar kunnen worden. Dit omvat de ondersteuning van innovatieve initiatieven en het mogelijk maken van feedback naar de sector en het verspreiden van goede praktijken.
 
Dien uw projectvoorstel in tot ten laatste vrijdag 23 februari 2024. Vul de template van de FOD Volksgezondheid in en stuur ze naar ehealthcare@health.fgov.be .
 
We sturen een ontvangstbevestiging. Dit betekent niet dat uw project is aanvaard.

1. Doel van de projecten

Met het budget innovatie willen we de ziekenhuizen stimuleren om processen op te zetten die toelaten tussen zorgverleners meer samen te werken. Een vlotte uitwisseling van gegevens tussen de zorgverleners is een kritische succesfactor. Het is ook belangrijk dat er meer deling is van expertise en knowhow om het professionalisme in de sector nog meer te vergroten.
 
De ontwikkeling van innovatieve digitale oplossingen is slechts de eerste stap. Hun succesvolle implementatie en wijdverbreide acceptatie zijn cruciaal om een betekenisvolle impact te bereiken en patiëntuitkomsten te verbeteren. Daarom wordt er prioriteit gegeven aan voorstellen die zich richten op het effectief gebruik en een brede adoptie, gericht op praktische oplossingen voor bestaande problemen. Projectvoorstellen kunnen zich bijvoorbeeld in eerste orde richten op een specifieke pathologie, maar moeten nadien gemakkelijk kunnen hergebruikt worden voor andere pathologieën.
 
De projectvoorstellen dienen gedetailleerd en SMART [1] worden beschreven. In elk geval moeten de voorgestelde oplossingen naadloos integreren met de bestaande systemen en bijdragen aan een coherent en geïntegreerd ecosysteem.
Het is de bedoeling dat de projecten die een reële toegevoegde waarde kunnen aantonen, op termijn zullen ingekanteld worden in de BMUC-financiering zodat de hele ziekenhuissector kan profiteren van de mature innovatieve projecten.

2. Innovatiethema’s

Er worden drie prioritaire innovatiethema’s voorgesteld:

  • Digitale innovatie die geïntegreerde zorg faciliteert over de grenzen van zorgberoepen en zorglijnen heen
  • Digitale innovatie voor een efficiëntere taakverdeling en optimaal gebruik van zorgvaardigheden
  • Toepassingen die de introductie van Artificiële Intelligentie versnellen in het domein van e-gezondheid.

 

  1. Digitale innovatie die geïntegreerde zorg faciliteert over de grenzen van zorgberoepen en zorglijnen heen
    In de eerste plaats denken we aan mobiele communicatietechnologieën om medische en gezondheidsgerelateerde diensten, informatie en ondersteuning te bieden aan patiënten, zorgverleners en andere belanghebbenden in het ecosysteem van de gezondheidszorg. 
     
  2.  Digitale innovatie voor een efficiëntere taakverdeling en optimaal gebruik van zorgvaardigheden
    Door taken en rollen binnen zorgteams opnieuw te evalueren, kunnen innovatieve projecten de verdeling van verantwoordelijkheden optimaliseren op basis van de vaardigheden en expertise van elk teamlid. Zo kan de introductie van robotica en automatiseringstechnologieën helpen bij routinematige en repetitieve taken, waardoor de werkdruk van zorgpersoneel wordt verminderd en zij zich kunnen concentreren op complexere en kritiekere patiëntenzorgtaken. We verwijzen hierbij graag naar het initiatief inzake florerende teams in de ziekenhuizen en meer bepaald met betrekking tot administratieve ondersteuning en digitalisering. Het is hierbij belangrijk dat de partners worden betrokken voor de wijzigingen worden doorgevoerd in de systemen.
     
  3. Toepassingen die de introductie van Artificiële Intelligentie faciliteren
    Het doel van AI is om systemen in staat te stellen informatie te verwerken, beslissingen te nemen of problemen op te lossen op een manier die vergelijkbaar is met menselijke intelligentie, of zelfs de menselijke capaciteiten in bepaalde domeinen te overtreffen. Het is de combinatie en optimalisatie van verschillende bouwstenen die de succesvolle creatie en implementatie van AI-systemen in verschillende domeinen en toepassingen mogelijk maken. De focus moet liggen op het verzamelen en delen van gegevens die de basis vormt voor de ontwikkeling van AI. Hierbij denken we aan diverse en hoogwaardige datasets waar AI-systemen van kunnen leren, maar ook het stimuleren van het delen van gegevens tussen onderzoekers en organisaties en zorg rekening houdend met de nodige privacy en -beveiligingsvereisten. Om de ontwikkeling van AI te versnellen door samenwerking en kennisdeling mogelijk te maken, wensen we de ontwikkeling en het gebruik van open-source AI-tools, -bibliotheken en -frameworks te stimuleren[2] en er ook voor te zorgen dat de data nodig voor het aanleren van de systemen beschikbaar zal zijn voor publiek gebruik. In kritieke toepassingen is het ook essentieel dat AI-beslissingen interpreteerbaar en verklaarbaar zijn om vertrouwen en verantwoording te verzekeren. Daartoe is het belangrijk de volledige context van de persoon in rekening te brengen bij de AI ondersteuning.
3. Financiering van de projecten

Deze projecten worden gefinancierd door het Budget Financiële Middelen van 1 juli 2024 : 20 miljoen euro wordt ter beschikking gesteld van de ziekenhuissector om de innovatie in de ziekenhuizen volgens de hierboven beschreven prioritaire thema’s verder te ontwikkelen.

Er worden maximaal 30 projecten geselecteerd voor projectvoorstellen waarvoor een financiering wordt voorzien tussen  400.000 en  800.000 euro per project. De geografische verdeling van de projecten zal in rekening worden gebracht bij de selectie. Een evenwichtige verdeling van de projecten over de verschillende regio's zal bijdragen aan betere de samenwerkingen en partnerschappen op lokaal niveau en de acceptatie ervan in het locoregionale netwerk bevorderen.
 
Het selectiecomité beslist over de verschillende ontvangen projecten en de kandidaten worden op de hoogte gebracht van zowel degenen die zijn geselecteerd als degenen die niet zijn geselecteerd.
 
Vanaf 1 juli 2024 worden gevalideerde projecten volledig gefinancierd. Er worden echter verschillende mijlpalen bepaald om na te gaan of de gelanceerde projecten in overeenstemming blijven met de gedefinieerde doelstellingen.

De deadline voor de voltooiing van de projecten is 31 december 2025.

Om de projectfinanciering te behouden zullen er naast evaluatiecriteria ook een aantal belangrijke mijlpalen worden opgenomen in het contract. Mijlpaal 1 betreft het afsluiten van een B4-contract en het bewijzen van een samenwerkingsakkoord tussen de verschillende deelnemende ziekenhuizen.

  • deadline: 1 mei 2024

Tussentijdse rapporten over de actuele stand van zaken worden voorgelegd aan de evaluatiecommissie.
 
Er moeten vier rapporten worden voorgelegd (ongeveer ieder kwartaal). Deze mijlpalen dienen in de projectplanning te worden opgenomen, alsook in het B4-contract.
 
De verwachte deliverables van het project en hun respectievelijke timings zullen ook vermeld moeten worden in het B4- contract.
 
Volgende vier deadlines moeten worden opgenomen in het projectplan, alsook de verwachte deliverables voor die data:

  • 1 oktober 2024
  • 1 januari 2024
  • 1 april 2025
  • 1 juli 2025  

De verschillende rapporten worden ook gebruikt voor het definitieve eindrapport dat uiterlijk op 1 december 2025 moet worden verzonden met vermelding van de behaalde en niet-bereikte doelstellingen.
 
Op basis van de verschillende rapporten en evaluatiecriteria zal het comité beoordelen of de deliverables zijn gerealiseerd en zal het de bedragen bepalen die moeten worden teruggevorderd in geval van niet-naleving of niet-realisatie van de vooropgestelde doelstellingen. De deliverables en hun acceptatiecriteria zullen worden gedefinieerd in het B4-contract.
 
Indien de commissie oordeelt bepaalde projectobjectieven niet werden bereikt, kan de commissie beslissen om proportioneel een deel van de financiering te recupereren.

4. Doelgroep

De projectoproep is gericht aan de Belgische algemene en psychiatrische ziekenhuizen. Een projectvoorstel moet ingediend worden door een coördinerend ziekenhuis dat de coördinatie verzekert met de andere deelnemende ziekenhuizen. Hierbij is een geïntegreerde en multidisciplinaire aanpak tussen nulde (patiënt en zijn omgeving), eerste en tweede lijn belangrijk. Ieder project zal een locoregionale impact moeten hebben. Dit betekent dat de innovatieve toepassing wordt getest in minstens drie ziekenhuizen, waarvan er twee deel uitmaken van hetzelfde locoregionale ziekenhuisnetwerk waartoe het coördinerend ziekenhuis behoort.

Voor de psychiatrische ziekenhuizen zullen er minstens drie ziekenhuizen moeten deelnemen aan één projectvoorstel. De projectfinanciering wordt toegekend aan één coördinerend ziekenhuis die de aanvraag zal indienen en zal instaan voor de opvolging. Het project moet ook een geïntegreerde en multidisciplinaire aanpak tussen nulde (patiënt en zijn omgeving), eerste en tweede lijn hebben.

Voor elk project wordt een coördinerend ziekenhuis aangewezen. Het coördinerende ziekenhuis zal op het einde moeten instaan voor de verspreiding van kennis en documentatie. Daarom zal het ziekenhuis aan de gezondheidszorgsector documentatie ter beschikking stellen die de lessons learned en best practices beschrijft om de vooruitgang in de hele sector te versnellen. Het ziekenhuis zal ook deelnemen aan een symposium georganiseerd door de FOD Volksgezondheid om de resultaten, best practices en lessons learned te delen met de hele ziekenhuissector. Technische documentatie wordt ter beschikking gesteld van de FOD Volksgezondheid en de hele ziekenhuissector. Er zal gedetailleerd beschreven worden hoe het project ingeschreven kan worden in het BMUC-programma en ook welke acties de deelnemende ziekenhuizen zullen ondernemen om de ziekenhuissector te helpen om de implementatie van het project ook in andere ziekenhuizen te versnellen. De ontwikkelingen zijn open systemen (open voor elke EPD-leverancier) en niet-selectief (selectiviteit ten gunste van bepaalde EPD-leverancier) en kunnen dus door de hele Belgische ziekenhuissector en in verschillende EPD-systemen worden gebruikt. Ze moeten bijdragen aan een geïntegreerd ecosysteem voor gezondheid en zorg.

5. Verwachte resultaten?

We verwachten dat de projecten toegevoegde waarde creëren zoals:

  • nieuwe diagnostische hulpmiddelen en behandelingen introduceren en evalueren om gezondheidsresultaten te verbeteren
  • de volksgezondheid monitoren en bewaken om de beschikbare middelen efficiënt te beheren
  • de samenwerking tussen verschillende zorglijnen en binnen multidisciplinaire teams versterken (zie ook het BIHR-concept)
  • nieuwe communicatiekanalen voor patiënten introduceren om de patiëntgerichte zorg te verbeteren
  • nieuwe digitale gezondheidsdiensten introduceren die administratieve lasten voor zorgverleners verlagen, complexiteit reduceren en/of de efficiëntie en effectiviteit van klinische workflows verhogen zodat er meer tijd voor zorg vrijkomt
  • gestructureerde of gecodeerde gegevens van externe bronnen integreren in de klinische gegevensopslag (via FHIR, caresets en/of SNOMED-CT)
  • het hergebruik en het delen van kwalitatieve gezondheidsgegevens verbeteren en vereenvoudigen
  •  big data-analyse en kunstmatige/augmented intelligentie gebruiken om de zorgverlening en het beheer van het gezondheidssysteem te verbeteren
  • quintuple aim wordt aantoonbaar gerespecteerd door middel van een holistische benadering die rekening houdt met de complexe wisselwerking tussen patiënten, zorgverleners, technologie, processen en kosten  

Om waardevolle inzichten te verschaffen in de impact van de digitale transformatie op de patiëntenzorg, de efficiëntie en de algehele gezondheidszorgresultaten zullen de projecten relevante en meetbare KPI's voorstellen om de impact en effectiviteit van gezondheidstechnologieën te meten. Een voorwaarde voor het succesvol afronden van een project is het indienen van een evaluatie van de medische, economische, sociale en juridische implicaties van de geïntroduceerde digitale transformatie.  Bij het eindrapport zal een plan van aanpak worden opgesteld om de nog aanwezige onzekerheden weg te werken. Het achterliggende doel is ook om een ​​gestroomlijnd proces te creëren dat de essentiële dimensies van digitale transformatie omvat en tegelijkertijd overtolligheid en administratieve lasten minimaliseert.

6. Selectie van de projecten

Er worden maximaal 30 projecten geselecteerd. 
 
De validatie van het project zal gebeuren door een selectie- (en evaluatie-)commissie opgericht door de FOD Volksgezondheid waarin de leden van de programmaraad A van het eHealth-plan zitting hebben. Aanvragers moeten de template, hieronderaan de pagina, op een SMART-manier invullen om objectieve selectie en evaluatie mogelijk te maken.
 

Uitsluitingscriteria

  • Projecten die al financiering ontvangen van de overheidsinstanties worden uitgesloten.
  • Het project moet vallen binnen de prioritaire beleidsdomeinen met betrekking tot innovatie die de FOD Volksgezondheid heeft opgesomd.
  • De projecten dienen de eigen ziekenhuiscontext te overschrijden:
    • Er wordt samengewerkt met andere ziekenhuizen binnen hun locoregionaal ziekenhuisnetwerk, buiten hun ziekenhuisnetwerk en zorglijnen binnen of buiten hun ziekenhuisnetwerk.
    • Er werd duidelijk een gezamenlijk project ingediend met betrokkenheid van alle vermelde ziekenhuizen en partijen.

Indienen kan enkel online tot uiterlijk 23 februari 2024.
De deadline voor de voltooiing van de projecten is 31 december 2025.

Selectiecriteria

 Een selectiecommissie zal de projecten beoordelen op basis van selectiecriteria.
 
De selectiecriteria voor de prefinanciering van de ingediende projecten:

  • Relatie met strategie
    • Het project relateert zich tot de strategie van het locoregionaal ziekenhuisnetwerk/groep?
    • De innovatieve toepassing speelt in op een duidelijke behoefte (variatie t.o.v. andere bestaande toepassingen)?
    • De mogelijke effectiviteit en efficiëntie van de nieuwe toepassing werd realistisch en overtuigend beschreven?[3]
  • Scope project
    • Het project biedt werkelijke digitale innovatie in de gezondheidssector?
    • Bereikt het project een voldoende grote groep patiënten en/of zorgverleners in verhouding tot het gevraagde budget? Hoeveel patiënten of zorgverleners worden er potentieel bereikt door het project?
  • Toegevoegde waarde
    • Er is werkelijke meerwaarde voor de zorgvrager of zorgverlener. Wat zijn de belangrijkste factoren die bijdragen aan het algemene nut.
    • De projecten hebben grote impact op de volksgezondheid en bieden bijdrage tot de Quintuple Aim doelstellingen.
    • Er is bijdrage aan geïntegreerde zorg, de patiëntenondersteuning en empowerment of the citizenof de tevredenheid van de zorgverlener.
    • De belangrijkste verwachte effecten op de organisatie en samenwerking tussen de verschillende partners werden opgelijst.
  • Schaalbaarheid
    • Er is potentieel voor het repliceren en schalen van projectsuccessen naar andere instellingen en andere pathologieën?
    • Continue betrokkenheid, feedbacklussen en aanpassingen essentieel zijn voor een succesvolle gebruikersadoptie? Een nulmeting wordt voorzien?
    • Er worden verschillende EPD-leveranciers betrokken bij het project?
  • Haalbaarheid en risicobeheersing van het project
    • Er is een duidelijk en realistisch projectplan met deliverables, mijlpalen en tijdslijnen?
    • Het projectteam beschikt over de nodige de capaciteit, vaardigheden en ervaring om zijn project in de vastgelegde periode uit te voeren en op te schalen?
    • Er is een risico-analyse en zijn er beheersende maatregelen gepland?
    • De afhankelijkheden van andere projecten werden in kaart gebracht?
    • Oplevering deliverables en resultaten met hun acceptatiecriteria werden SMART geformuleerd?
  • Change Management en governance
    • De governance tussen de deelnemende ziekenhuizen (in het locoregionaal netwerk of groep) werd duidelijk beschreven? Er is een intentieverklaring tot samenwerking opgesteld?
    • Er werd beschreven hoe het project zal worden geoperationaliseerd (Meaningful Use)?
    • De verandering die ontstaat door innovatie zal voldoende worden begeleid?
  • Aansluiting op bestaande eHealth-ecosysteem
    • De projecten sluiten aan bij het bestaande eHealth-ecosysteem en verbetering van de kwaliteit van de gegevens?
    • Het project verbetert de interoperabiliteit van gezondheidsgegevens tussen de ziekenhuizen door open en internationale standaarden te gebruiken?
    • De gevraagde ontwikkelingen en de daarbij horende geproduceerde data, op basis van internationale standaarden (bv. FHIR), kunnen gemakkelijk geïntegreerd worden in andere EPD’s en ondersteunen datauitwisseling zorgverleners? De verschillende zorgactoren zijn in staat zijn om met hun eigen applicaties en ICT landschap verder te kunnen werken?
  • Legaliteit, privacy en conformiteitsverklaring
    • Er worden garanties geleverd voor de naleving van de gangbare regels (FAIR-principes) en verklaring op eer dat de gangbare wetgeving (GDPR, MDR,…) zal worden gerespecteerd?
    • Gezien de complexiteit van intellectuele-eigendomsrechten, bij gesubsidieerde projecten waarbij meerdere belanghebbenden betrokken zijn, worden vanaf het begin van het project de intellectuele eigendomsrechten proactief beschreven?  
7. Evaluatie

 
Om waardevolle inzichten te verschaffen in de impact van de digitale transformatie op de patiëntenzorg, de efficiëntie en de algehele gezondheidszorgresultaten zullen de projecten relevante en meetbare KPI's voorstellen om de impact en effectiviteit van gezondheidstechnologieën te meten. Een voorwaarde voor het succesvol afronden van een project is het indienen van een evaluatie van de medische, economische, sociale en juridische implicaties van de geïntroduceerde digitale transformatie. 

Bij het eindrapport zal een plan van aanpak worden opgesteld om de nog aanwezige onzekerheden weg te werken. Het achterliggende doel is ook om een ​​gestroomlijnd proces te creëren dat de essentiële dimensies van digitale transformatie omvat en tegelijkertijd overtolligheid en administratieve lasten minimaliseert. Het is daarom belangrijk om na te gaan hoe de voorgestelde innovatie actionable te maken en om te zetten in een bruikbaar en stabiel product met een publiek voor de ontwikkelde oplossing. Een nulmeting zal daarom worden gevraagd.

8. Selectiecommissie

De selectiecommissie beoordeelt de projectvoorstellen. Deze commissie zal bestaan ​​uit de leden van de program board A van het federale e-gezondheidsplan, namelijk vertegenwoordigers van de cel Strategie van de federale minister, de FOD, het RIZIV, het FAGG en het eHealth-platform.
 
De selectiecommissie ziet erop toe dat alle projecten min of meer gelijkwaardige inspanningen vergen. Dit zal beoordeeld worden op basis van de beschreven selectiecriteria zoals scope, complexiteit en benodigde middelen van elk project.  Een evaluatiecomité controleert of de vooraf gedefinieerde resultaten voldoende behaald zijn. Projecten die reeds financiering ontvangen van de overheidsinstanties worden uitgesloten en kunnen geen aanspraak maken op het innovatiebudget. Door nieuwe projecten te ondersteunen in plaats van reeds gefinancierde projecten, wensen we bij te dragen aan een gevarieerd en dynamisch ecosysteem. Het voorkomen van dubbele financiering is ook belangrijk om efficiënt gebruik van belastinggeld te waarborgen. Als een project al financiering ontvangt van een overheidsinstantie, is het ongewenst om extra financiering van andere overheidsbronnen toe te staan. Daarom wordt er financiële transparantie geëist van de projecten.
 
Tussentijdse rapporten over de actuele stand van zaken zullen worden voorgelegd aan het evaluatiecomité. De verwachte deliverables van het project en hun respectievelijke timings zullen vermeld worden in het B4 contract. Op basis van de tussentijdse rapporten en de evaluatiecriteria zal het evaluatiecomité oordelen of de voorgestelde déliverables werden bereikt en als de doelstellingen niet werden bereikt zal het comitéoordelen welke bedragen teruggevorderd zullen worden. De te leveren prestaties met hun aanvaardingscriteria worden vastgelegd in het B4-contract.
 
De commissie kan beslissen om de projecten te beëindigen, als ze oordeelt dat de projecten niet binnen de vooropgestelde timing kunnen gerealiseerd worden. Deze verschillende rapporten zullen ook worden gebruikt voor het definitieve eindrapport dat uiterlijk op 31 december 2025 moet worden verzonden met vermelding van de behaalde en niet-bereikte doelstellingen. Op basis van de verschillende rapporten en evaluatiecriteria zal het comité beoordelen of de deliverables zijn gerealiseerd en zal het de bedragen bepalen die moeten worden teruggevorderd in geval van niet-naleving of niet-realisatie van de vooropgestelde doelstellingen. De deliverables en hun acceptatiecriteria zullen worden gedefinieerd in het B4-contract.

 

9. Contracten

Geselecteerde ziekenhuizen worden uitgenodigd om een ​​B4-contract af te sluiten met de minister van Volksgezondheid. De doelstellingen en deliverables worden gevalideerd en moeten SMART zijn. Aan het einde van de afgesproken periode moeten de gedefinieerde doelstellingen behaald zijn. De verwachte resultaten, de déliverables en de beoordelingscriteria zullen in het B4 contract worden gespecificeerd. Deze worden opgemaakt in overleg met de projectpromotoren.

10. Praktisch: formulieren, documenten

Indienen kan enkel online tot uiterlijk 23 februari 2024.

Vul de projectbeschrijving in op de template en stuur hem naar ehealthcare@health.fgov.be


Meer info over de kick off van data capabilities projects van 7 november 2023.

 

[1] SMART staat voor specifiek, meetbaar, acceptabel, relevant en tijdgebonden.
[2] De ontwikkelingen zijn open systemen (open voor elke EPD-leverancier) en niet-selectief (selectiviteit ten gunste van bepaalde EPD-leverancier) en kunnen dus door de hele Belgische ziekenhuissector en in verschillende EPD-systemen worden gebruikt.
[3] Het kan zijn dat dit dient te gebeuren aan de hand van indirect bewijs dat beschikbaar is. Dit kan ook aan de hand van vergelijkbare technologieën of studies in de wetenschappelijke literatuur en aan de hand van bestaand onderzoek om de mogelijke effectiviteit van de medtech te ondersteunen.

Formulier